Oblystyq qoǵamdyq densaýlyq saqtaý departamentiniń basshysy Oral Bekmaǵanbetovtyń aıtýynsha, ústimizdegi jyldyń bir toqsanynda oblysta 299 ata-ana balasyn ektirýden túrli sebeptermen bas tartqan.
«Bul kórsetkishti tym kóp dep aıtýǵa bolmaıdy. О́ıtkeni ótken jyldarǵa qaraǵanda onyń azaıýy baıqalady. Bir jyldary bizdiń óńirde egýge qarsy ata-analardyń sany 350-ge jetken bolatyn. Bıyl álgi qarsy bolǵan 299 ata-ananyń arasynan 26-sy qaıta oılanyp, sábıin ektrýge ákeldi» dedi Oral Aıtpaıuly.
Balasyn ektirýden bas tartatyndardyń sebebi ártúrli. Basty sebep – ata-analardyń senimine (69,9 paıyz) baılanysty. Negizi bala eseıgenshe egýdiń 7-den 9-ǵa deıin túrin alýy kerek. Barlyǵy egýdiń 21 túri bar. Semınarda Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Sanıtarlyq-epıdemıologııalyq taldaý jáne monıtorıng ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń juqpaly jáne parazıtarlyq aýrýlar departamenti dırektorynyń orynbasary Aınagúl Qýatbaeva jáne S.Asfendııarov atyndaǵy Qazaq ulttyq medısına ýnıversıteti nevrologııa kafedrasynyń professory Gúlnar Muhambetova egýdiń qajettiligin egjeı-tegjeıli túsindirdi.
«Egý arqyly ǵana aýyzdyqtalatyn aýrýlar bar. Mysaly, A,V gepatıtteri, áýlıe, qyzylsha, tynys joldary juqpaly dertteri basqasha emdeýge baǵynbaıdy. Mysaly, 1995-1997 jyldarǵa, ıaǵnı gepatıt V aýrýyna qarsy ekpeni qoldanǵanǵa deıin elimizde barlyq turǵyndardyń 10 paıyzy sary aýrýdy taratýshylar qatarynda bolatyn. Ekpeni engizgen soń 20 jyldan keıin olardyń qatary 1 paıyzǵa deıin tómendedi» dedi Aınagúl Muqanqyzy.
Mamandar ekpeniń arqasynda Qazaqstanda juqpaly aýrýlardyń qalaı aýyzdyqtalatynyn, qandaı jumystar júrgiziletinin, onyń nátıjesin aıtty. Qazaqstanda paıdalanylatyn ekpeniń barlyǵy da dúnıejúzinde qoldanylady. Ekpe dárileri Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń tekserýinen ótip, sertıfıkattalady. Eýropada sońǵy jyldary ekpeden bas tartý beleń alǵan jerlerde áýlıe aýrýynyń oshaqtary paıda bolǵan. Al onyń saldarynan bala shetinep te ketedi.
«Sońǵy 20 jylda ekpeniń arqasynda respýblıkada túbi baýyr ragyna aparatyn gepatıt V aýrýynan 80 myń adamdy saqtap qaldyq» dedi Aınagúl Muqanqyzy. Al professor Gúlnar Muhambetova nevrologııalyq aýrýlardan zardap shegetin balalardy, árıne, aýrýdyń deńgeıine baılanysty egý kerektigin, Aınagúl Qýatbaeva búgingi ata-analar juqpaly, qaýipti aýrýlardyń zardabyn kórmegen jastar. Sondyqtan olar balasyn aıap, qınalmasyn dep, egýden bas tartatynyn aıtty.
Qazir Qazaqstanda balalardyń 95-98 paıyzy egýge qamtylady. Shamamen 0,04 paıyzy bas tartady. Juqpaly, qaýipti aýrýlar bas kótermes úshin balalardy egý 95 paıyzdan tómen túspeýi tıis eken. Qostanaı oblysynda bul is 99 paıyz oryndalady.
Názıra Járimbet
«Egemen Qazaqstan»
Qostanaı
